تغذیه دام در مراتع طبیعی همواره با مشکل کمبود کمی و کیفی علوفه مواجه بوده است. برای پیشرفت کردن در مدیریت مراتع، درک بهتری از عوامل مؤثر بر انتخاب و ترجیح علوفه توسط دام ضروری است. از سوی دیگر برنامه ریزی مناسب در مرتع ایجاب می کند که مرتع داران علاوه بر تغییرات کیفیت و کمیت علوفه در زمان ها و مکان های مختلف، از ارزش رجحانی و تغییرات آن در طول فصل چرا نیز آگاهی داشته باشند. به منظور بررسی ارزش رجحانی گونه های مراتع نیمه استپی کردان به وسیله گوسفند نژاد فشندی از روش زمان سنجی استفاده شد. بدین نحو که در هر ماه یک روز بین یک تا دو ساعت بعد از ورود دام به مرتع که به تعادل نسبی در چرا می رسد ترجیحاً30 دقیقه از چرای دام روی گونه ها فیلم تهیه و با انتقال به کامپیوتر زمانهای چرای هر گونه تعیین گردید. سپس داده های بدست آمده در هر سال به کمک نرم افزار SAS در محیط طرح آزمایشی بلوک کامل تصادفی با تجزیه مرکب در سال مورد تجزیه تحلیل قرار گرفت و با استفاده از آزمون چند دامنه ای دانکن میانگین ها مورد مقایسه قرار گرفتند. نتایج تجزیه واریانس مرکب نشان داد که اثر گونه بر روی صفت ارزش رجحانی در سطح 1% معنی دار می باشد. براساس نتایج گونه Bromus tomentellus در دوره اردیبهشت و خرداد بیشترین زمان چرا را به خود اختصاص داده است. که با گونه های Stipa hohenackeriana و Ajuga chamaecistus اختلاف معنی داری ندارد. گونه های Amygdalus lacyioides، Asperula glomerataوAchillea millefolium نیز از نظر ارزش رجحانی تقریبا" مشابه هستند و در نهایت سایر گونه ها نیز در گروه سوم قرار گرفتند.

تعیین ظرفیت چرا، یکی از اساسی ترین موارد در اداره مرتع است و عدم رعایت آن، یکی از عوامل تخریب مرتع است. هدف از این پژوهش، تعیین ظرفیت چرا در مراتع طالقان میانی در قالب سیاست کوتاه مدت است تا عواملی که در محاسبه ظرفیت چرا باید اعمال شود، مورد توجه قرار گیرد و بتوان علاوه بر حفاظت، به بهبود وضعیت مرتع نیز کمک کرد. نمونه برداری در خرداد ماه 1392، از پوشش گیاهی با روش تصادفی-سیستماتیک انجام و مقدار تولید علوفه در هر تیپ گیاهی به تفکیک گونه های قابل چرای دام از هر سه کلاس خوشخوراکی I, II, III، برداشت شد. بعد از آن، حد بهره برداری مجاز تعیین وسپس ظرفیت چرای کوتاه مدت، به روش محاسبه انرژی روزانه مورد نیاز دام و با توجه به کیفیت علوفه تعیین شد. نتایج حاکی از آنست که ظرفیت چرا در منطقه از 0 تا 1534 رأس گوسفند نژاد فشندی در طول فصل چرا (4 ماه) تغییر می کند. مساحت لازم برای چرای یک رأس گوسفند نژاد فشندی در طول فصل چرا از 92/1 تا 63/8 هکتار متغیر است. بطور کلی بر مبنای نتایج، ظرفیت چرای تمام مراتع مورد مطالعه در طول فصل چرا (4 ماه)، معادل 6802 رأس گوسفند بالغ نژاد فشندی است که برای چرای یک رأس گوسفند بالغ نژاد فشندی، بطور متوسط 76/3 هکتار از مراتع منطقه توصیه می شود و این در حالی است که ظرفیت چرا در مراتع مورد مطالعه برای مراتع با وضعیت خوب، تقریبا برابر با 145 راس گوسفند نژاد فشندی در هر هکتار و برای مراتع با وضعیت ضعیف، برابر با 19 راس دام در هکتار است. از این-رو در محاسبه ظرفیت چرا لازم است به خوشخوراکی گیاهان، حد بهره برداری مجاز، کیفیت علوفه و تفاوت در نیاز روزانه دام بسته به وزن دام چراکننده در مرتع و میزان تحرک آن نیز توجه نمود. بنابراین تحقیق حاضر سعی دارد توجه همکان را به این نکته معطوف دارد که در محاسبه ظرفیت چرائی مرتع باید به همه عوامل تاثیر کذار توجه گردد.

پژوهش حاضر به منظور بررسی مقدار شش عنصر پرمصرف کلسیم، منیزیم، فسفر، کلر، سدیم و پتاسیم در هشت گونه مرتعی پهن برگ علفیSanguisorba minor ، Trifolium montanum،Medicago sativa ،Ferula ovina ، Melilotus officinalis ،Stachys inflate ،Lotus goeblia ،Prangus uloptera  مورد استفاده گوسفند در مراتع طالقان در مراحل رویشی، گلدهی و بذردهی انجام شد. مقدار عناصر اندازه گیری شده در گونه های گیاهی با استفاده از آزمون t با یک مقدار ثابت با سطح نیاز میش و قوچ نژاد فشندی مقایسه شد. مقدار فسفر (3.88 تا 12.35 گرم بر کیلوگرم)، کلسیم (4.05 تا 12.88 گرم بر کیلوگرم)، پتاسیم (12.12 تا 29.9 گرم بر کیلوگرم) و کلر (4.09 تا 10.87 گرم بر کیلوگرم ) به دست آمده از گونه های گیاهی در هر سه مرحله فنولوژیک بیشتر از سطح نیاز میش و قوچ نژاد فشندی بود. مقدار منیزیم (0.54 تا 2.12 گرم بر کیلوگرم ) اکثر گونه ها برای میش و قوچ دچار کمبود بود. همچنین مقدار سدیم (0.16 تا 0.41 گرم بر کیلوگرم) به دست آمده از همه گونه ها در هر سه مرحله فنولوژیک کمتر از سطح نیاز میش و قوچ نژاد فشندی بود. بنابراین با توجه به نقش حیاتی این دو عنصر در اعمال حیاتی حیوانات، پیشنهاد می شود برای جبران کمبود این عناصر از مکمل های غذایی (برای جبران کمبود سدیم از نمک و برای منیزیم از اکسید منیزیم) استفاده شود.

به منظور درک چرخه چرا و رفتار چرایی دام در شیب های مختلف مرتع، عادات و رفتار چرایی میش فشندی به عنوان دام غالب منطقه کردان البرز به مدت 4 سال مورد بررسی و مشاهده قرار گرفت. شاخص های مورد بررسی این تحقیق شامل مسافت روزانه طی شده توسط دام، مسیر دام در مرتع با توجه به شیب آن، سرعت دام (میانگین، حداکثر و حداقل)، همچنین مدت زمان استراحت و حرکت دام در روز بوده است. برای تعیین شاخص های ذکر شده از دستگاه موقیعت یاب جغرافیایی (جی پی اس گارمین) استفاده گردید که با استفاده از کمربندی مخصوص به پشت یک میش 4 ساله بسته شده و پس از خروج دام از آغل فعال شده، سپس در پایان روز داده های آن با استفاده از مدتراک در محیط الویس استخراج گردید. مسیر حرکت دام به انتخاب چوپان مشخص می شد. نتایج نشان داد که طی ماه اول فصل چرا و در زمانی که پوشش گیاهی بیشتر می باشد، مسافت پیموده شده دام کمتر از ماه های دیگر فصل چرا می باشد. همچنین بیشترین مسافت پیموده شده دام در شیب های 30-60 درصد و کمترین آن در طبقه شیبی کمتر از 15 درصد بوده است. نتایج رفتار چرای دام در طی ماه های فصل چرا نشان داد که بیشترین میانگین سرعت دام مربوط به تیرماه و کمترین آن مربوط به اردیبهشت و خرداد بود. بنابراین با استفاده از این اطلاعات می توان برنامه چرایی دام را در مناطق مشابه این مطالعه، در شیب های مختلف مدیریت کرد.

در این مطالعه غلظت پنج عنصر کم مصرف آهن، مس، روی، کبالت و منگنز در هشت گونه مرتعی پهن برگ علفی Prangus uloptera Melilotus officinalis, Stachys inflate, Sanguisorba minor, Trifolium montanum, Lotus goeblia, Medicago sativa و Ferula ovina و اندازه گیری شد. نمونه برداری از گونه های مذکور در سه مرحله فنولوژیک، رویشی، گلدهی و بذردهی به روش کاملا تصادفی در مراتع طالقان انجام شد. برای اندازه گیری عناصر کم مصرف از دستگاه جذب اتمی استفاده گردید. برای مقایسه مقادیر عناصر با سطح مورد نیاز قوچ از جدول  NRC-2007استفاده شد. میزان عناصر به دست آمده با استفاده از آزمون t با یک مقدار ثابت با سطح نیاز قوچ مقایسه شد. نتایج نشان داد که میزان روی اکثر گونه ها در تمام مراحل فنولوژیک کمتر از سطح مورد نیاز قوچ است، ولی میزان آهن، کبالت، منگنز و مس همه گونه های مورد مطالعه در هر سه مرحله فنولوژیک بالاتر از نیاز قوچ نژاد فشندی بوده و میزان به دست آمده در همه گونه ها و مراحل فنولوژیک دارای اختلاف معنی دار در سطوح 99 درصد و 95 درصد با سطح مورد نیاز قوچ است. با توجه به کمبود عنصر روی، استفاده از مکمل های معدنی برای حفظ سلامتی دام غالب منطقه و رسیدن به عملکرد دام در سطح مطلوب، ضروری به نظر می رسد.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

هدف: این مطالعه به شرح تجربیات ما در زمینه شبیه سازی تولید مثلی با استفاده از دو رهیافت محتلف که منجر به تولد موفق اولین گوسفند شبیه سازی شده خاورمیانه و ایران شد می پردازد.مواد و روش ها: اووسیت های گوسفند حاصله از کشتارگاه در ساعت 18 تا 20 بعد از بلوغ آزمایشگاهی بی هسته سازی شدند و سپس تولید جنین های ساختار مجدد با استفاده از سلول های سوماتیک حاصل از گوش گوسفند و طی دو پروسه مختلف از روندهای انتقال هسته (زیر فضای زونا، درون سیتوپلاسمی)، کشت جنین (هم کشتی، محیط متوالی) و انتقال جنین (درون لوله فالوپ، درون شاخ رحمی) انجام پذیرفت. وضعیت آبستنی و تکوین جنین به طور منظم بررسی گردید و سزارین اختیاری در روز 145 آبستنی انجام پذیرفت. بررسی های پاتولوژیک و ژنتیکی بر روی جنین های کلون سقط شده و متولد شده جهت تایید جلوه های مختلف شبیه سازی انجام پذیرفت.هدف: هر دو پروسه مورد بررسی قادر به تولید جنین های کلون اولیه یا پیشرفته و نیز ایجاد آبستنی اولیه یا پیشرفته تا مرحله تولد بودند. چهار آبستنی تشخیص داده شد که در این میان یک مورد در مراحل اولیه از دست رفت، یک مورد در روز 90 آبستنی سقط شد، یک مورد در بدو تولد سقط شد و مورد چهارم منجر به تولد یک بره زنده و سالم شد که رویانا نام گرفت.نتیجه گیری: تا کنون رهیافت های بسیار متعددی برای شبیه سازی پستانداران ارایه شده و یا در حال تکامل می باشد که معیار ارزیابی همه آنها قابلیت نهایی آن در ایجاد موفقیت آمیز آبستنی منجر به تولد پستاندار شبیه سازی شده زنده و سالم می باشد. این مطالعه نیز به عنوان یک رهیافت اولیه در جهت استقرار این تکنولوژی توانست به طور موفقیت آمیزی قابلیت دو پروسه انتقال هسته سلول های سوماتیک مورد بررسی را نشان دهد. با این وجود کفایت پایین روش شبیه سازی سلول های سوماتیک مبین جلوه های مختلف این تکنولوژی که هنوز لاینحل مانده است.